Uit cijfers van het CBS blijkt dat vooral ouderen (75+) behoren tot die groep van ongeveer 886 duizend mensen die in 2018 nog nooit het internet hebben gebruikt (1). Voor de hand liggende redenen hiervoor zijn een gebrek aan interesse of een gebrek aan kennis of vaardigheden. Ook bezorgdheid over de veiligheid en privacy spelen een rol. Nu heeft het gebruik van internet natuurlijk schaduwkanten. Het aantal mensen met negatieve online-ervaringen is zelfs stijgende (2).

Er bestaat zelfs een onderzoeksterrein dat gaat over ‘digitaal welzijn’. Want te veel internetgebruik kan stress veroorzaken. Vooral het gevoel ‘niets te willen missen’ is vaak een probleem (nomofobie). Dat kan resulteren in ‘cyberloafing’, een term die verwijst naar het doen alsof je aan het werk bent maar in werkelijkheid aan het surfen bent (3). Dit is een probleem voor bedrijven maar natuurlijk ook voor het onderwijs. Onderzoeksresultaten wijzen erop dat het verhogen van betrokkenheid bij het werk en bij het onderwijs hierin verbetering kunnen aanbrengen (4). Een schone taak dus voor de leidinggevende en voor docenten om aan betrokkenheid invulling te geven.

Onze wetenschappers werken samen en interdisciplinair aan thema’s rondom digitale veiligheid, digitaal leren en bijvoorbeeld big data (5) om steeds meer zicht te krijgen op deze spannende digitale wereld en concrete aanbevelingen te ontwikkelen.

Terug naar de niet-gebruikers van internet. Ook voor hen wegen de voordelen zwaarder dan de nadelen. Vooral ook ouderen zouden baat kunnen hebben bij het gebruik van (internet)technologie. Denk er maar eens aan hoe apparaten je geheugen kunnen verbeteren of uitbreiden of hoe digitale (Nederlandssprekende) assistenten taken voor je kunnen uitvoeren. Voor de hand liggend is de communicatiemeerwaarde van internettechnologie die ook oudere mensen kan helpen bij bijvoorbeeld eenzaamheid. Ook een terrein van expertise van OU-onderzoekers (6).

Theo Bastiaens

1.    https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2019/01/zes-procent-nooit-op-internet

2.    https://www.ofcom.org.uk/__data/assets/pdf_file/0011/113222/Adults-Media-Use-and-Attitudes-Report-2018.pdf

3.    https://www.aace.org/review/digital-well-being-are-devices-overwhelming-or-extending-our-minds/

4.    https://firstmonday.org/ojs/index.php/fm/article/view/7837/7417

5.    https://onderwijsinnovatie.ou.nl/oi-december-18/inhoud-en-colofon/

6.    https://www.ou.nl/-/sociale-media-als-wapen-tegen-eenzaamheid-van-ouderen-in-steden-

Author

theobast